HISTORIA MUND TË PËRSËRITET

Shkruan : Ismajl Kurteshi

"Historia është filozofi që rrjedh nga shembujt"

Dionysius

Shpesh na ka ndodhur ta dëgjojmë konstatimin se historia nuk përsëritet, por përvoja e jonë gjatë shekullit të kaluar e ka demantuar këtë konstatim.

Në fillim të shekullit XX-të shqiptarët me pushkë në dorë e ndoqën okupatorin pesë shekullor, Perandorinë Otomane. Por menjëherë pas dëbimit të saj, gjysmën e trojeve shqiptare i okupoi Serbia. Okupimi serb nxiti revoltën e cila nxiti organizimin e rezistencës shqiptare kundër okupatorit të ri, Serbisë. Por pjesa dërmuese e atyre pak shqiptarëve që kanë qenë të angazhuar drejtpërsëdrejti apo tërthorazi në strukturat e shtetit serb kanë punuar më shumë për interesat serbe se sa për interesat e popullit që e përfaqësonin në institucionet e shtetit okupator serb, në mes të dy luftërave botërore. Ata që punuan për interesat kombëtare jo vetëm se u përndoqën nga pushteti okupues por, ndonjëherë u përbuzën edhe nga disa që nuk duhej të përbuzen.

Në fund të luftës së Dytë Botërore, shqiptarët pasi i kishin çliruar trojet e tyre, pa ndihmën e të tjeërve, u mblodhën në fshatin Bunjaj, ku udhëheqja e atëherëshme e Kosovës pati vendosur që Kosovën t’ia bashkojnë Shqipërisë. Ai vendim u kontestua nga jugosllavët të cilët, pasi e shpallën gjendjen e shtetrrethimit në Kosovë, e organizuan mbledhjen e njohur të Prizrenit, në të cilën nën kërcënimin e armëve shumica e pjesëmarrësve u detyruan të deklarohen për bashkimin e Kosovës me Serbinë. Ky bashkim i dhunshëm u përcoll nga njëra anë me rezistencë të organizuar të shqiptarëve, kurse nga ana tjetër me dhunën e organizuar shtetërore të Serbisë. Gjatë kësaj periudhe 50 vjeçare Serbia organizoi fushata të lloj-llojshme kundër shqiptarëve, deri te zhdukja e tyre fizike. Edhe gjatë kësaj kohe u gjetën shqiptarë që këtë periudhë e quajtën "çlirim" dhe u vunë në shërbim të okupatorit. Përndjekja sistematik ndaj atyre që angazhoheshin për barazi të shqiptarëve me të tjerët vazhdonte edhe pse barazia ishte e proklamuar zyrtarisht dhe se gjatë asaj kohe kishte më shumë shqiptarë të inkuadruar në strukturat e shtetit serb, se në mes të dy luftërave botërore, vetëm një numër i vogël i tyre ishte vu në mbrojtjen e interesave kombëtare. Padrejtësitë e mëdha ndaj shqiptarëve e përhapën aq shumë idenë e rezistencës dhe refuzimit të okupatorit sa që edhe armët më të sofistikuara të Serbisë u treguan të pa afta ta pengojnë luftën për liri dhe barazi.

Në Kuvendin e organizuar në Beograd në mars të vitit 1989, pas shpalljes së shtetrrethimit në Kosovë, u gjendën shqiptarë që u pajtuan që t’i hiqet Kosovës autonomia. Në institucionet e atëherëshme të Kosovës kishte të atillë që publikisht deklaronin se me gjithë zemër ia falin Serbisë autonominë e Kosovës. Paaftësia e udhëheqjes së atëhershme për t’i penguar padrejtësinë e madhe të regjimit serb ndaj shqiptarëve çoi në luftën e UÇK-së, rezistencën gjithë popullore dhe bombardimet e NATO-së.

Edhe këtë periudhë të pas luftës çlirimtare të Kosovës, që realisht është me status të pa definuar dhe nën protektorat ndërkombëtar, disa po e quajnë pavarësi. Në të njëjtën kohë ata bisedojnë ose i aprovojnë bisedimet me Serbinë, për statusin e ardhshëm të Kosovës dhe për organizimin e brendshëm të saj.

Ekipi që ka dështuar t’i mbrojë interesat e vendit e që nuk ka arritur as t’i mbrojë qëndrimet e veta të cilat i ka ndërruar sa herë që një gjë e tillë është kërkuar nga ai, këto ditë vetëvehtes i’a ka zgjatur mandatin dhe ia ka rritur autorizimet. Ekipi që ka kohë që ka deklaruar se kanë përfunduar negociatat, logjikisht do të duhej të shuhej, por ai ia zgjati vetëvetes mandatin dhe ia shtoi kompetencat. Ky ekip përveç tjerash kërkon që ai vetë ta vlerësojë propozimin e Ahtisarit, i cili është produkt i bisedimeve të dështuara të po këtij ekipi.

Ekipi, që shumë herë është zotuar se nuk do të negociojë me Serbinë, për decentralizimin, por më në fund jo vetëm se ka negocuar por edhe i ka pranuar të gjitha kërkesat e Serbisë, Ekipi që ka premtuar se nuk do të bisedojë me Serbinë për statusin por ka biseduar sa herë që është kërkuar prej tij dhe po tregohet i gatshëm t’i vazhdojë ato edhe pasi e kanë shpallë vetë te përfunduara, është vështirë t’i besohet. Ky ekip edhe në të ardhmen mund të tolerojë çështje të cilat janë të patolerueshme për qytetarët e Kosovës.

Nëse merret parasysh fakti se kërkesat e Serbisë të cilat i ka pranuar dhe mund t’i pranojë Ekipi Negociator, nuk janë të pranueshme për qytetarët e Kosovës, nuk është e vështirë të dihet se si do të rrjedhin ngjarjet në të ardhmen kur e kemi parasysh rrjedhën e ngjarjeve në të kaluarën.

Të shpresojmë se Qendrat e vendosjes do ta kuptojnë me kohë se këtë popull të shumëvuajtur mund ta qetësojnë vetëm propozimet dhe zgjidhjet e drejta e jo kërcënimi me forcat e rendit që po përgaditen të përballen me qytetarët, nëse ata shfaqin pakënaqësinë e tyre me zgjidhjet e propozuara, sepse nuk ka kërcënim që do ta detyrojë një popull të heq dorë nga e drejta për liri dhe vetëvendosje.