Politika dhe institucionet e Kosovës duhet ta ndihmojnë Amerikën dhe miqtë e saj evropianë për largimin e UNMIK-ut nga Kosova

Shkruan : Xhevat Bislimi

Në vend të hyrjes

Lufta Antipushtuese e UÇK-së, e përkrahur nga mbarë kombi shqiptar, u bë me forca, me armatim dhe në rrethana tepër të pabarabarta me Serbinë pushtuese. Shteti shqiptar kishte armatim të mjaftueshëm për UÇK-në dhe për armatosjen e mbarë kombit shqiptar, por Qeveria e Tiranës nuk “guxoi” t’i hap depot e armatimit, sepse ishte nën mbikëqyrje dhe kontroll të Fuqive të Mëdha, nga njëra anë, dhe, sepse në krye të saj (Qeverisë) nuk kishte shqiptarë dhe politikanë që para interesave të veta kishin interesin madhor të kombit (mbase i ruanin për t’i kontrabanduar), në anën tjetër. Në depot e shtetit shqiptar gjendej edhe sasi e madhe e armëve dhe e municioneve me destinim dhe mbishkrim të veçantë “vetëm për Kosovën”. Luftëtarët e lirisë, që kishin rrokur armët dhe ishin betuar se do të luftonin deri në pikën e fundit të gjakut “për çlirimin e tokave të pushtuara të Shqipërisë”, e ndjenin dhe e përjetonin tepër rëndë mungesën e armëve dhe sidomos të municioneve të nevojshme. Prandaj, përfaqësuesit politikë të UÇK-së, në Tiranë dhe kudo në botë, në takimet e tyre të shumta me diplomatë, zyrtarë dhe qeveritarë të ndryshëm, shqiptarë dhe të huaj, kërkesë të përhershme e kishin kërkesën për armë dhe municione. “Nuk keni nevojë të ndërhyni as për toke, as nga qielli. Hiçni embargon dhe lejojeni furnizimin e UÇK-së me armë dhe municione. Kaq i duhet UÇK-së për ta fituar dhe përfunduar luftën me Serbinë”,-u thoshin ata. Mirëpo, bota kishte interesa dhe plane tjera. Asaj nuk i duhej (ajo i trembej) një UÇK e fuqishme dhe e zonja për t’i çliruar vetë (me ndihmën e shtetit shqiptar) tokat e pushtuara të Shqipërisë, siç ishte betuar. Asaj i duhej një UÇK që i hapte rrugën ndërhyrjes ushtarake të NATO-s, dhe atë nga ajri, pa rrezikuar asnjë ushtar… Me këtë ndërhyrje, sipas meje, u pengua edhe realizimi i programit politik dhe kombëtar të UÇK-së dhe mbarë Shqipërisë.

Diktatura e UNMIK-ut dhe “sukseset” e tij

Sidoqoftë, ndërhyrja dhe ardhja e NATO-s në Kosovë edhe mund të “kuptohet”, nëse marrim parasysh interesat e Fuqive të caktuara në Ballkan dhe paqen e qëndrueshmërinë afatgjate në rajon e më gjerë. Por, ardhja e UNMIK-ut dhe vendosja e tij në Kosovë ishte dhe është, jo vetëm e pakuptueshme, por në njëfarë shkalle edhe tragjike. UNMIK-u ishte dhe mbeti prodhim i kundërthënieve dhe i kompromiseve të Fuqive të Mëdha. Gjatë kohës së sundimit diktatorial të UNMIK-ut u ndërtuan dhe funksionuan enklavat serbe dhe strukturat e tyre drejtuese, u bënë marrëveshje të fshehta e të hapura me Serbinë për të “garantuar” praninë dhe interesat e saj në Kosovë. Gjatë këtyre viteve u nda dhe vazhdon të jetë e ndarë Mitrovica dhe Kosova veriore (1/4 e Kosovës), që kontrollohet nga Serbia. Shtatëdhjetë përqind e Mitrovicës veriore banohej nga shqiptarët. Deri më sot asnjë prej tyre nuk ka mundur (nuk është lejuar) të kthehet në shtëpinë e tij, në atë pjesë të qytetit të ndarë dhunshëm nën “ombrellën” e UNMIK-ut. Këto enklava dhe struktura parashtetërore të Serbisë u bënë bazë e “shkëlqyeshme” për planin e Serbisë, të datës 29 prill 2004, dhe më vonë të Atisarit për krijimin e “entitetit” serb në Kosovë. Një “entitet” i këtillë, tashmë i legalizuar edhe nga plani dhe kushtetuta e Atisarit, nuk ka ekzistuar në Kosovë as në “kohët e arta” të pushtimit serb. Gjatë kohës së UNMIK-ut u shkatërrua gati tërësisht ekonomia dhe industria ekzistuese. Njësoj, në mos më keq, u bë edhe me pronën. Gjatë kohës së UNMIK-ut lulëzoi dhe u zhvillua kryesisht (ndoshta pa projekt dhe pa tender) “industria” e xhamive dhe e minareve, “industria” e korruptimit, e tenderëve, e kontrabandës, e drogës dhe e prostitucionit!! Të kuptohemi drejt dhe mos t’u hymë në hak edhe vendorëve. UNMIK-u (dhe ata që qëndronin pas tij) në asnjë rrethanë nuk mund t’i arrinte këto “suksese” pa mbështetjen dhe përkrahjen e verbër dhe pa kushte të partive politike, të medias dhe të shoqatave “joqeveritare” vendore. Instrument i rëndësishëm për arritjen e këtyre “sukseseve” u bë edhe Gjykata e Hagës dhe kryeprokurorja e saj, Karla del Ponte!!

(Ç)Lirimi nga UNMIK-u kusht për (ç)lirim nga dara serbe

UNMIK-u, i mbështetur nga Rusia dhe Serbia, edhe sot, pas shpalljes së pavarësimit të Kosovës, po përpiqet të gjej rrugë dhe forma për të qëndruar në Kosovë si mbështetje e krijesës së tij, “entitetit” serb!? Qeveria amerikane dhe miqtë e saj evropianë (sidomos Anglia) janë të vendosur për largimin e UNMIK-ut nga Kosova, ndërsa rusët e kundërshtojnë fuqishëm largimin e tij. Rol vendimtar në këtë çështje do të duhej të kishin institucionet e Kosovës dhe veçmas Qeveria e saj. Pas shpalljes së pavarësimit nga Serbia institucionet e Kosovës do të duhej të silleshin si institucione sovrane, konform vullnetit të popullit shqiptar (mbi 90% e popullit të Kosovës) për jetë të lirë dhe plotësisht të pavarur nga Serbia. Ky vullnet tashmë është përkrahur edhe nga pjesa dërrmuese e Fuqive të Mëdha. Por, siç po duket ka një shpërputhje midis vullnetit të institucioneve dhe vullnetit të popullit. Kjo shpërputhje e theksuar është sanksionuar edhe në bisedimet me Serbinë, edhe në planin e Atisarit, edhe në “Deklaratën e pavarësisë” dhe, në fund, edhe me kushtetutën e Atisarit, të “miratuar”, sikur edhe planin e tij, me duartrokitje!! Këto institucione politike, legjislative, ekzekutive dhe gjyqësore, të themeluara nga UNMIK-u, po vazhdojnë të sillen (në raport me UNMIK-un) si “shërbëtori” ndaj “mbretit”. Po të studjohen marrëdhëniet gati nëntë vjeçare midis UNMIK-ut dhe partive politike mund të kuptojmë edhe sjelljen e tashme (pas pavarësisë) të udhëheqësve kryesor të Kosovës. Prandaj, dyshoj se me këtë mentalitet, me këtë logjikë dhe shpirt robi mund të bëhen reformat e domosdoshme politike dhe institucionale. Nuk mund të bëhet politika me politikanë e ministra të sojit Hyseni, të cilët gjithë jetën e tyre e kanë shkuar me “lepe, peqe”, me ata që janë mësuar vetëm të marrin (të zhvatin) nga Kosova e të mos japin kurrë për te, as qimen e flokut, ose me ata që janë me dosje agjenturash, me dosje korrupcioni e me dosje krimesh… Nuk mund të bëhet Kosova me një Kuvend dhe me deputet që nuk kanë guximin dhe zotësinë ta miratojnë qoftë edhe një rezolutë kundër mbajtjes së zgjedhjeve serbe në Kosovë!! Me sa duket akoma vuajnë nga droja se mund t’ua “anulojë” UNMIK-u!!

Kosova ka nevojë urgjente për një reformë të thellë dhe të gjithanshme, në radhë të parë politike dhe institucionale, por edhe për një “katarsis” shpirtëror, moral e kulturor në kuptimin e shkëputjes nga e kaluara (nga ndikimet e saj), nga koha e pushtimit të gjatë… Kosova ka detyrë parësore dhe urgjente të (ç)lirohet tërësisht nga UNMIK-u,sepse vetëm pas kësaj mund të nisë të lirohet nga dara e hekurt e Serbisë. Nuk besoj të ketë ekzistuar ndonjë shtet në botë, si ky yni, me katër “pushtete” paralele!! Barra kryesore për t’u përballur dhe për ta tejkaluar këtë gjendje i bie Partisë Demokratike të Kosovës dhe Qeverisë së Thaçit. A do t’ia dalin të lirohen nga PLANET që i kanë miratuar edhe vetë? Dëshira ime dhe e çdo shqiptari është që t’ia dalin, por fjala e urtë thotë: “Me të lidhë dikush edhe të zgjidhë dikush, por me u lidh vetë… (boll kjamet).

“Argumenti” i vetëm për qëndrimin e UNMIK-ut edhe pas shpalljes së pavrësimit nga Serbia është Rezoluta 1244 dhe zbatimi i saj!! Sa rezoluta ruhen në arkivin e OKB-së që nuk janë zbatuar as një minute?! Pasataj, kjo, Rezoluta 1244 u zbatua plotë nëntë vjet në Kosovë!! Qëllimi i saj themelor ishte gjetja e një “zgjidhjeje” politike për Kosovën. Zgjidhja u gjetë me një kompromis tepër të dhimbshëm, madje tragjik për shqiptarët. Republika e Kosovës është njohur nga Fuqitë më të mëdha të botës… Çfarë pret dhe çfarë kërkon UNMIK-u më në Kosovë? Apo po pret mllefin e mbledhur dhe shpërthimin e tij popullor? Kjo gjendje i detyron forcat politike dhe institucionet që të gjejnë rrugën dhe format për largimin e UNMIK-ut dhe që asnjë mision në Kosovë të mos e ketë bazë juridike dhe legale këtë Rezolutë… Ky më duket do të jetë edhe kusht edhe test për shkëputjen dhe pavarësimin e plotë edhe nga Serbia. Në këtë pikë, forcat politike (edhe kështu siç janë), do të duhej të ishin unike. Sipas të gjitha gjasave bota (aktorët kryesor: Amerika dhe Rusia), në pamundësi marrëveshjeje, çështjen e UNMIK-ut ia ka lënë institucioneve të Kosovës dhe popullit të saj. Nëse ia dalin ta largojnë (nëse duan, munden), mirë, nëse jo le ta mbajnë në kurriz si deri më tash. Para Amerikës dhe miqëve të saj evropianë largimi i UNMIK-ut do të jetë edhe provim i pjekurisë (maturës) për Kosovën dhe institucionet e saj. Nëse nuk e kryen këtë detyrë shtëpie (imediate) politika dhe institucionet, populli i Kosovës me siguri do të përpiqet dhe do ta kryej edhe këtë detyrë, por në këtë rast “zhurma” do të ishte e madhe…