Ikona e shenjtė e muzikės shqiptare Vaēe
Zela
Vaēe Zela, e lindur mė 7 prill tė vitit 1939,
njė vajzė nga Lushnja, qė u bė artistja e popullit, nuk e kishte menduar se tė
kėnduarit e kėngės shqipe do ta pėrfshinte nė librin e 500 personaliteteve me
mė shumė ndikim nė botė. E vetmja shqiptare qė mori kėtė ēmim nga
Instituti i Biografive nė Amerikė. Nė Paris, e krahasuar me kėngėtaren e madhe
franceze, Edit Piaf, ndėrsa nė Itali me tė madhen Mina, teksa poeti , Visar Zhiti do e quante zėrin e Vaēes, njė pjesė tė
lirisė sė munguar. Do tė kėndonte qė e vogėl nė aktivitetet e ndryshme qė
organizoheshin nė qytetin e saj, ku u zbulua si talent pėr tė qenė paskėsaj
pjesė integrale e tė gjitha festivaleve tė muzikės nė radio dhe mė vonė nė
radio- televizion, qė prej organizimit tė parė tė tyre nė vitin 1962 dhe deri
nė vitin 1981, kur u largua nga skena si fituese e ēmimit tė parė. Por ajo ka
njė kontribut tė rėndėsishėm edhe nė muzikėn e filmit, nė tė cilin ka
interpretuar shumė kėngė, pjesė e muzikės sė filmave. Pėr yllin e muzikės
shqiptare, do tė vinin njėri pas tjetrit ēmime tė shumta. Kėngėt: "Ēelu si
mimoza", "Djaloshi dhe shiu", "E dua vendin tim",
"Ėndrra ime", "Lemza", "Nėnave shqiptare",
"O diell i ri", "Sot mbusha 20 vjet", "Tė lumtur tė
dua", e shumė tė tjera do tė mbeteshin nė fondin e artė.
"Zėri" i jashtėzakonshėm qė mbushte me energji skenat shqiptare
Viti 1991 do tė shėnonte ngjitjen e fundit nė skenė pėr tė, pikėrisht nė Zvicėr,
nė njė koncert pėr shqiptarėt qė jetonin atje. Sot, nė moshėn 69 vjeēare, ajo
kujtohet me adhurim nga publiku qė ruan ende sot pėr kėngėtaren e madhe. Prej
kohėsh Vaēe Zela, pėr shkak tė sėmundjes sė saj mungon fizikisht nė aktivitetin
muzikor, teksa mbetet "Zėri" i jashtėzakonshėm qė mbushte me energji
skenat shqiptare. Ndonėse e larguar prej 8 vitesh nė Zvicėr, e lumturon fakti
qė njerėzit e kujtojnė, qė ata nuk i kanė harruar kėngėt e bukura qė ajo i
pėrcillte nga skena e festivaleve. E ndėrsa tė gjithė shqiptarėt do t'i
shprehnin nė kėtė ditė, urimin pėr njė jetė tė gjatė. Vaēe Zela jeton me
bashkėshortin e saj, Pjetėr Rodiqin dhe vajzėn, Irma. Studenten e shkėlqyer tė
ekonomikut dhe mė pas pedagoge nė kėtė fakultet dhe qė tashmė punon nė Institutin
e Statistikave nė Zvicėr. Por rikthimi nė Shqipėri, mbetet dėshira mė e madhe
pėr Vaēen. E kujt si ka rėnė nė sy ballkoni me lule nė qendėr tė Tiranės, pranė
Sheshit Avni Rustemi nė Tiranė. Ballkoni i shtėpisė sė saj, vazhdon tė jetė i
mbushur plot me lule. Sepse ajo nuk ishte vetėm kėngėtare, por edhe
"gruaja e luleve". Pėr to kujdeset e motra e saj, sigurisht me
shpresėn se njė ditė ajo do t'i prekė ato sėrish.
Dhjetra ēmime pėr artisten e madhe
Ēmimet qė do tė shkonin pėr kėngėtaren janė tė panumėrta. "Artiste e
Merituar" nė '73-in, "Artiste e Popullit" nė '77-ėn,
"Mjeshtre e madhe e punės", "Qytetare nderi e Lushnjes", po
nė qytetin e lindjes. Kinoteatrit iu vu emri i saj dhe u ngrit njė
bust. Kryetari, Alfred Moisiu, i akordoi "Nderi i Kombit", ndėrsa
u shpall edhe "Qytetare Nderi" e Qarkut tė Fierit. Ēmime tė tjera ka
marrė edhe jashtė territorit tė Shqipėrisė. Ajo ka marrė Diskun e Artė nga
Amerika, pėr kontribut nė shoqėri nė vitin '97, ėshtė zgjedhur gruaja e vitit
'97-98 nė Kembrixh tė Anglisė, "Mikrofoni i Artė", nga Ministria e
Kulturės e Kosovės, "Ēmimi i karrierės" e shumė tė tjera. Ndėrsa
Instituti Biografik Amerikan e rreshton nė botimin e tij, ndėr 500 njerėzit mė
me ndikim.