Akti i FSK dėshmon sovranitet shtetėror

 

Shkruan : Sylė Arifi


Veprimi i FSK eshtė i natyrshem konform kushtetutės, i gjith mekanizmi institucional i Kosovės duhet tė veproi guximshem duke i rrespektuar ligjet dhe rendin juridik shtetror per ta bindur faktorin nderkombėtar se institucjonet tona do ta ushtroin pushtetin juridik sipas ligjeve tė vendit. Aktet e tilla deshmoin para shum shteteve dhe qendrave nderkombėtare, se Kosova do tė funksionoi si Shtet sovran.


Sigurisht se mungesa e veprimeve te tilla shterore, ka bėrė qė veriu i Kosovės ėshtė nėn kontrollin direkt tė Beogradit duke shtuar se atje nuk ka struktura paralele, por institucione serbe. Kjo gjendeje ėshtė qė nga fundi i luftės dhe kėshtu do tė mbetet nėse Institucjonet tona nuk bajnė diēka pėr tė ndryshuar kėtė gjendje. Shetitjet e Shefit tė EULEX-it Iv dė Kermabon nė Beograd, ku do tė zhvillojė takime me ministrin e ashtuqujtur pėr Kosovėn, si dhe me zyrtarė tė tjerė serbė pėr tė diskutuar lidhur me ēėshtjet qė kanė tė bėjnė me drejtėsinė, jan veprime qė pa dyshim i shkoin ne favor politikės sė Beogradit dhe njikosisht ne dobi te ruajtjės sė kesaj gjendeje jo kushtetuse ne ket pjesė tė Kosovės.


Kthimi i funksionimit apo funksionimi i te gjitha institucjoneve tona, nuk duhet kerkuar nga Shteti fqi, sepse ky akt eshtė vetem humbje kohe dhe stimulim i qendrimeve serbe karrshi Shtetit tė Kosovės pėr ta penguar shtrirjen e autoiritetit ligjor dhe kushtetues nė te gjith hapsiren e Shtetit tė Kosovės, nga Institucjonet e Repuplikės sė Kosovės. 27 vendet e BE-sė thuhet se jan dakord qė Kosova, njė ditė duhet tė jetė nė BE, deklarime diplomatike nga ambasador te ndryshem duke veqaur edhe ambasadorin britanik nė Beogradi Stiven Uordsuort. Shumica e shteteve nė Evropė e kanė njohur Kosovėn - mbi 60 pėr qind e anėtarėve tė OSBE-sė, mbi 70 pėr qind tė anėtarėve tė Kėshillit tė Evropės dhe mbi 80 pėr qind tė anėtarėve tė BE-sė. Republika e Kosovės si shtet i pavarur ėshtė bėrė anėtar i FMN dhe BB, me mbėshtetjen e rreth 60 pėr qind tė tė gjithė anėtarėve tė OKB-sė. Ėshtė plotėsisht joreale tė pritet qė e tėrė kjo tė kthehet prapa, duke shtuar se 22 vendet anėtare tė BE-sė nuk do ta ndryshojnė pozicionin e tyre. Mexhithate, deklarata e shumicės sė diplomatve dhe burrshetetasve qė e vizitoin shtetin e Kosovės kohet e fundit deklaroin se nuk ka kthim pas lidhur me pamvarsin e Kosovės, duke e lan dilemen pėr tu deshiruar sepse pak ca te sforcuara na dalin keto deklarime lidhur me njohet e pamvarsis sė Kosovės nga 65 Shtete.


Edhe dy vjet pas Pavarėsisė sė Kosovės, sėrish ngritet ēėshtja e bisedimeve mes Prishtinės dhe Beogradit nga zyrtarėt ndėrkombėtarė, nga disa vendet mike me Kosovėn. Edhe pse thuhet se Pavarėsia e Kosovės ėshtė e pakthyeshme, nuk spjegohet qartė se cili do tė jetė raporti nė mes bashkėbiseduesve si Bisedime teknike dypalėshe ndėrmjet Prishtinės dhe beogradit. Keto nisma kan skenarin e vetė, sigurisht se Serbija i paraqet si fillim i bisedimeve per statusin e Kosovės dhe ne anen tjeter lideret tan Shtetror konfirmoin se nuk do tė ket kurr mė bisedime me serbin pėr qeshtje tė statusit tė Kosovės. Bernard Kushner, deklaroi nė Prishtin, se bisedimet duhet tė fillojnė sa me shpejt pėr disa ēėshtje teknike mes dy vendeve si dy shtete tė pavarura. Edhe lideret e institucioneve vendore nuk mohoin mundėsinė e bisedimeve me Beogradin, po si dy shtete tė pavarura dhe sovrane, pėr disa qeshtje teknike.


Me vetė faktin se ndėrkombėtarėt janė kėmbėngulės qė tė zhvillohen bisedime, atėherė keto tendenca janė duke e cenuar pavarėsinė e Kosovės, ndonėse ēdoherė deklarojnė se pavarėsia ėshtė e paprekshme, pra mbrenda ketyre nisjeve diplomatike per qfardo lloi bisedimesh mes dy shteteve qė ende nuk kan njohje recirproke paraqet nonsens diplomatik dhe tė perseritshem. Shtetit tė Kosovės sigurisht se i duhet mbeshtetja nderkombetare tani ne kėte fazė tė forcimit tė institucjoneve shtetrore per ta funksionalizuar pushtetin juridik sipas kushtetutes dhe ligjeve te vendit nė te gjith teritorin e Kosovės, dhe pastai si dy shtete sovrane mund edhe te i filloin qfardo bisedimesh qė shkoin ne interesin e tyre shtetror.


Sigurisht se ketyre tendencave nderkombetare per qfardo bisedimesh me Serbin, jan edhe si mosgadishmeri e mjaftuar e instiutucjoneve tona shterore per ta ushtruar pushtetin juridiko-kushtetues nė te gjithė teritorin e Kosovės. Lideret institucional duhet tė reflektoin politikbėrje shterore e jo qė tė presin veprime apo nisma nga tė tjeret. Keshtu qė lideret e institucjoneve tona shtetrore duhet tė paraqiten si burrshtetas, me guxim politik, intelektual dhe pėrgjegjėsi naclionale duke ju paraprin proqeseve per ta ushtruar pushtetin e gjithanshem kushtetues nė tė gjith hapsiren e Shtetit tė Kosovės, e jo te presin plane apo nisma te hartuara nga labore te ndryshme nga te tjeret. Rasti i fundit i pjesmarrjės sė FSK nė diten e Epopes sė UQK me armatim sit e ushtri e kompletuar, pamvarsisht se a i pelqen apo hidhrohet dikush, eshtė akt normal konform kushtetutės dhe veprimet e tilla jan shum tė nevoishme tė ndermerren nga mekanizmat ton Shtetror per ta deshmuar se vertet Kosova eshtė Shtet sovran. Uroim qe tani e tutje lideret tan institucional tė reflektoim quxim shtetror per ta ushtruar pushtetin juridik nė gjithė hapsiren teritoriale tė Shtetit tė Kosovės.

 

8 Mars 2010