Pse duhet të tjetërsohet populli shqiptar

Shkruan : Xhavit Muslija

Problemi qendron pikërisht tek orientimi dhe kahja që merr çështja. Prapa këtij diskutimi qëndrojnë mendime, madje edhe interesa të ndryshme. Ju morrët shembullin e Maqedonisë dhe Zvicrës, që janë shembuj krejtësisht të ndryshme nga realiteti në Kosovë. Është e vërtetë se zvicëranët italishtfolës nuk e ndjejnë më veten pjesë të kombit italian, mirëpo Zvicra në të gjitha aspektet, por më së tepërmi tek identiteti kombëtar është vend shumë specifik. Kemi shembullin tjetër: përse hungarezët e Sllovakisë, Rumanisë, Serbisë e shteteve tjera përreth janë dhe ndihen pjesë e kombit hungarez?

Fatkeqësisht për rastin Kosovë janë duke u marrë si model dy vende: Maqedonia dhe Zvicra.

Duhet ta dijmë se dallimi mes maqedonëve dhe bullgarëve nuk është i madh. Mirëpo po ashtu duhet t'i njohim raportet historike, politike mes këtyre dy vendeve (territoreve). Nacionalistët maqedon edhe pse me asgjë nuk dallojnë nga bullgarët, veten e konsiderojnë si maqedonas të vjetër e jo sllavë. Ndërsa rasti i Kosovës është krejtësisht ndryshe. Shqiptarët e Kosovës jo vetëm që nuk dallojnë me asgjë nga shqiptarët tjerë, ata po ashtu edhe po të kthehen në histori prapë do të jenë të njëjtë me shqiptarët tjerë, me të njëjtën prejardhje. Pra maqedonasit kanë krizë identiteti, asimilimi, ndërsa "kosovarët" jo.

Modeli i dytë: Zvicra. Duke pasur parasysh historinë dhe faktorët e krijimit të kombit zviceran disagjuhësh edhe rrugët se si është ardhur deri tek ky krijim, patjetër se do të bindemi se ky model është i papranueshëm për Kosovë qoftë në aspektin e kombëtarizimit të Kosovës apo kantonizimit të saj. Pikë së pari zvicra ka bërë gjithnjë kryengritje ndaj mbretërive gjermane, çka Kosova nuk e ka bë. Zvicra zanafillën e saj si shtet e ka në beslidhjen e tre kantoneve të qendrës. Secili kanton në atë kohë e kishte sovranitetin e vet dhe secili kanton bashkohej me dëshirë në Besëlidhje. Edhe kantonet italiane, franceze nuk e kishin problem të bashkoheshin sepse veten e konsiderojnë zviceran dhe nuk kanë pasur kurrë luftë etnike, siç ndodhë në Kosovë. Dhe po ashtu më 1884 çdo kanton ia dha një pjesë të sovranitetit të vet kësaj Beslidhje dhe ja tani është Zvicra. Por secili kanton ende e ka sovranitetin e vet të caktuar. Pra, Kosova me Zvicrën kanë një dallim ekstrem për vet faktin e rrjedhave të historisë, rrugëve nëpër të cilën kanë kaluar deri në shtetformim. Forma, historia, rruga, metodat, vullneti i etnive, i kantoneve ka qenë krejtësisht i ndryshëm me historinë, rrugën, vullnetin e etnive në Kosovë.

Z. Spahiu çfarë interesi ka Kosova dhe populli SHQIPTAR i saj (mos të ardhtë mërzi) të tjetërsohet?

Çfarë interesi kemi ne që nga një komb të krijojmë nënkombe apo madje edhe minoritete (minoriteti kosovar tashmë) në kohën kur Evropa shkon drejt afrimeve dhe integrimeve kulturore të kombeve madje totalisht të ndryshme? E konsideroj plotësisht të pakuptimtë, kur në një kohë e vend është duke u zhvilluar globalizimi dhe duke i humbur kuptimi dallimeve madje mes kombeve totalisht të ndryshme, ju përpiqeni të gjeni dallimin po te i njëjti komb.

Mbi çfarë vlerash (antivlerash) bazohet një ndarje/përçarje e tillë?

Nëse ju tjetërsimin e shqiptarëve të Kosovës e shihni si proces natyror të ndarjes së popujve, atëherë çfarë po iu ngutet juve në tjetërsimin dhe "vetëdijësimin" sa më të shpejt të shqiptarëve të Kosovës se ata qenkan ndryshe nga çka janë? Pse nuk e leni ketë proces të rrjedh natyrshëm, por doni të ndërhyni në "kombësimin" sa më të shpejtë të shqiptarëve të Kosovës? Çfarë interesi keni?

12 qershor 2008